TTK genel hükümler ve ticari işletme: tacir sıfatı ve sonuçları, ticari iş ve hükümler, ticaret unvanı ve sicil, cari hesap, ticari işlerde faiz ve TTK kapsamında haksız rekabet.
Genel bakış
Alanın yeri ve sistematiği.
Ticari işletme hukuku, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) "Başlangıç" hükümleri ve Birinci Kitabı'nda (Ticari İşletme) düzenlenir. TTK genel hukuk düzeni içinde bir özel hukuk dalıdır; TTK m.1/2 uyarınca, hakkında ticari hüküm bulunmayan meselelerde TMK ve TBK uygulanır. Bu yüzden ticari işletme hukukunda her sorun, önce TTK'nın özel hükmü, yoksa ticari teamül, yoksa genel hükümler sırasıyla çözülür (TTK m.1/2, m.2). Alan beş eksen üzerine kuruludur: (i) ticari işletme ve ticari iş kavramları, (ii) tacir sıfatı ve tacir olmaya bağlanan sonuçlar, (iii) ticaret sicili ve ticaret unvanı/işletme adı, (iv) ticari defterler, cari hesap ve ticari işlerde faiz, (v) haksız rekabet.
Başat mevzuat
Hangi kanunlarla çalışır?
Beceriler bu alanda önce şu mevzuata bakar; madde numaraları hafızadan değil, kurulu ise
mevzuat MCP sunucusu üzerinden resmî metinden doğrulanır.
TTK 6102
Beceriler
10 beceri, tek omurga.
Her biri aynı yöntemi izler: olay, norm, altlama, gerekçeli sonuç. Aşağıdaki liste
her becerinin hangi durumda devreye girdiğini özetler.
Temel Kavramlar ve Sistematik. Bir uyusmazlik veya islemde ticari isletme, ticari is, tacir ve ticari hukum kavramlarinin yerini belirlemek; hangi norm rejiminin (TTK ozel hukum mu, TBK genel hukum mu) uygulanacagini cozmek gerektiginde kullanilir.
Tacir Sıfatı ve Hukuki Sonuçları. Bir kisinin tacir sayilip sayilmadigini ve tacir olmaya bagli yukumluluk ve ayricaliklari (basiretli davranma, faiz, fatura itirazi, ucret/ceza indirimi isteyememe) belirlemek gerektiginde kullanilir.
Ticaret Sicili ve Aleniyetin Etkisi. Tescil, ilan ve sicil kaydinin ucuncu kisilere etkisi, gorunuse guven ve tescile davet/itiraz gerektiginde; sicildeki yanlis veya eksik kayitlarin sorumluluk dogurup dogurmadigini degerlendirmek icin kullanilir.
Ticaret Unvanı ve İşletme Adı. Ticaret unvaninin olusturulmasi, zorunlu/secimlik ekler, unvanin korunmasi ve unvana tecavuz; benzer unvan veya isletme adi kullanimina karsi tespit-men-tazminat talepleri gerektiginde kullanilir.
Ticari İşlerde Faiz ve Temerrüt. Bir ticari alacakta uygulanacak faiz turunu ve oranini (ticari temerrut faizi, avans faizi, kapital faizi), faiz baslangic tarihini ve bilesik faiz sinirlarini belirlemek gerektiginde kullanilir.
Fatura, Teyit Mektubu ve Ticari Defterler. Faturaya veya teyit mektubuna itiraz suresinin kacirilmasinin sonuclari, ticari defterlerin sahibi lehine/aleyhine delil olusturmasi ve defter ibrazi gerektiginde kullanilir.
Cari Hesap İlişkisi. Taraflar arasinda karsilikli alacaklarin bir hesaba kaydedilip donem sonunda bakiyenin tespit edildigi cari hesap iliskisinin kurulmasi, bakiyenin tahakkuku, faiz, sozlesmenin sona ermesi ve bakiyenin talebi gerektiginde kullanilir.
Haksız Rekabet Denetimi ve Yaptırımları. Bir ticari davranisin (aldatici reklam, kotuleme, sirlarin ifsasi, baskasinin emegi/itibarindan yararlanma, calisanlari ayartma) haksiz rekabet olusturup olusturmadigini ve tespit-men-ref-tazminat yaptirimlarini belirlemek gerektiginde kullanilir.
Ticari Davada Görev, Yetki ve Dava Şartı Arabuluculuk. Bir uyusmazligin ticari dava olup olmadigini, asliye ticaret mahkemesinin gorevli olup olmadigini, dava sarti arabuluculugun zorunlu olup olmadigini ve yetkili mahkemeyi belirlemek gerektiginde kullanilir.
Ticari Sözleşme, İhtarname ve Başvuru Taslağı. Tacirler arasi cerceve/mal alim/hizmet sozlesmesi, cari hesap sozlesmesi, fatura itiraz veya temerrut ihtarnamesi ile ticaret sicili basvurusu gibi belgelerin TTK emredici hukumlerine uygun taslagini uretmek gerektiginde kullanilir.
İçtihat asla hafızadan zikredilmez: her karar mahkeme, daire, esas/karar numarası ve
tarihle verilir; emin olunmayan künye [doğrulanacak] işaretiyle sunulur.
Beceriler karar numarasını hafızadan yazmamak üzere kurgulanmıştır; yine de her künyeyi resmî
kaynaktan teyit edin. Kurulu ise içtihat MCP sunucusu kararı
resmî bankadan getirir.
Beceriler avukatlar ve hukukçular içindir; hukuki danışmanlık yerine geçmez.
Çıktılar taslaktır; kullanılmadan önce dosyayı üstlenen yetkili hukukçu tarafından
incelenmelidir. Hukukçu değilseniz ve kendi işiniz için yardım arıyorsanız bir avukata ya da
baronun adli yardım bürosuna başvurun (SSS).
Kurulum
Claude Code'da iki satır.
# Pazarı bir kez ekle
/plugin marketplace add aydincan/turk-hukuku-ve-claude
# Bu alanı kur
/plugin install ticari-isletme-hukuku@turk-hukuku-skills