Bankacılık hukuku: 5411 sayılı Kanun çerçevesinde bankacılık faaliyeti ve BDDK denetimi, kredi ve teminat sözleşmeleri, mevduat, banka sırrı; banka-müşteri uyuşmazlıkları ve hukuk müşavirliği.
Genel bakış
Alanın sistematiği.
Türk bankacılık hukuku iki katmanlıdır. Birinci katman kamusal düzenleme/denetim hukukudur: bankaların kuruluşu, faaliyet izni, kurumsal yönetim, sermaye yeterliliği, kredi sınırları, tedbir ve tasarruf hukuku BDDK (ve para politikası yönüyle TCMB) gözetiminde 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ile düzenlenir. İkinci katman özel hukuk ilişkisidir: banka ile müşteri arasındaki mevduat, kredi, teminat, havale, kiralık kasa, banka kartı/kredi kartı sözleşmeleri TBK 6098 (genel ve özel hükümler), TTK 6102 (ticari iş, cari hesap, kıymetli evrak) ve özel kanunlarla (6502 TKHK tüketici kredisi; 5464 banka/kredi kartları; 5941 çek; 7155/6325 ticari uyuşmazlıkta dava şartı arabuluculuk) yönetilir.
Başat mevzuat
Hangi kanunlarla çalışır?
Beceriler bu alanda önce şu mevzuata bakar; madde numaraları hafızadan değil, kurulu ise
mevzuat MCP sunucusu üzerinden resmî metinden doğrulanır.
54116098 TBK
Beceriler
11 beceri, tek omurga.
Her biri aynı yöntemi izler: olay, norm, altlama, gerekçeli sonuç. Aşağıdaki liste
her becerinin hangi durumda devreye girdiğini özetler.
Bankacılık Hukuku Temel Kavramlar ve Sistematik. Bankacılık uyuşmazlığının kamusal düzenleme katmanı mı yoksa banka-müşteri özel hukuk ilişkisi mi olduğunu ayırmak, uygulanacak kanunu (5411, TBK, TKHK, TTK) ve mahkeme/merci yolunu doğru seçmek gerektiğinde kullanılır.
Kredi Sözleşmesi ve Genel Kredi Sözleşmesi Denetimi. Genel kredi sözleşmesi, tüketici/konut kredisi veya ticari kredi metnini emredici hükümler, genel işlem koşulu ve haksız şart açısından madde madde denetlemek, geçersiz/yazılmamış sayılan kayıtları tespit etmek gerektiğinde kullanılır.
Banka Teminatları (Kefalet, İpotek, Rehin, Teminat Mektubu). Krediye bağlanan kefalet, ipotek, taşınır rehni veya banka teminat mektubunun geçerlilik şartlarını, kapsamını ve paraya çevrilmesini denetlemek; özellikle kefalette şekil ve eş rızası eksikliğini tespit etmek gerektiğinde kullanılır.
Mevduat, Hesap ve Havale/EFT Uyuşmazlıkları. Mevduat/katılım hesabı, hesaptan yetkisiz çekim, havale-EFT hatası, dolandırıcılıkla yapılan transfer veya bankanın özen yükümlülüğü ihlali iddialarını değerlendirmek ve bankanın sorumluluğunu denetlemek gerektiğinde kullanılır.
Tüketici Kredisi, Konut Finansmanı ve Kart Sözleşmeleri. Tüketici kredisi, konut finansmanı, kredili mevduat veya kredi kartı sözleşmesinde tüketici lehine emredici hükümlerin (cayma, erken ödeme, haksız ücret, faiz tavanı) uygulanıp uygulanmadığını denetlemek ve iade/iptal taleplerini kurmak gerektiğinde kullanılır.
Banka Sırrı, Müşteri Sırrı ve Bilgi Talepleri. Banka/müşteri sırrının açıklanması, bilgi paylaşımı talepleri (mahkeme, icra, idari kurum, üçüncü kişi), sır ihlali iddiası ve KVKK ile kesişen veri talepleri değerlendirilirken kullanılır.
Kredi Temerrüdü, Muacceliyet ve İcra Takibi. Kredi borçlusunun temerrüdü, muacceliyet ihtarı, genel kredi sözleşmesine veya kambiyo senedine dayalı icra takibi, itirazın iptali/kaldırılması ve rehnin paraya çevrilmesi süreçlerini kurmak veya bunlara karşı savunma geliştirmek gerektiğinde kullanılır.
BDDK Düzenlemesi, Denetimi ve İdari Yaptırımlar. Bankanın kuruluş/faaliyet izni, BDDK denetimi, idari para cezası, faaliyet kısıtlaması veya TMSF'ye devir gibi düzenleyici işlemleri değerlendirmek ve bunlara karşı idari yargı yolunu kurmak gerektiğinde kullanılır.
Bankacılık Uyuşmazlıklarında Görev, Yetki ve Yargı Yolu. Bankacılık uyuşmazlığında doğru mahkemeyi (asliye ticaret, tüketici, idare), zorunlu ön şartı (dava şartı arabuluculuk, tüketici hakem heyeti) ve yetkili yeri belirlemek, yanlış yol nedeniyle hak kaybını önlemek gerektiğinde kullanılır.
Banka-Müşteri İletişimi, İhtarname ve Müzakere Yönetimi. Banka veya müşteri adına ihtarname, başvuru, şikâyet yanıtı, sulh/yapılandırma teklifi hazırlamak ve uyuşmazlık öncesi/sırasında iletişim ile risk stratejisini kurmak gerektiğinde kullanılır.
Faiz, Komisyon Hesabı ve Zamanaşımı Analizi. Banka alacağında veya müşteri iade talebinde akdi/temerrüt/bileşik faiz, komisyon-masraf kalemleri ile uygulanacak zamanaşımı sürelerini ayrıştırıp hesap denetimi yapmak gerektiğinde kullanılır.
İçtihat asla hafızadan zikredilmez: her karar mahkeme, daire, esas/karar numarası ve
tarihle verilir; emin olunmayan künye [doğrulanacak] işaretiyle sunulur.
Beceriler karar numarasını hafızadan yazmamak üzere kurgulanmıştır; yine de her künyeyi resmî
kaynaktan teyit edin. Kurulu ise içtihat MCP sunucusu kararı
resmî bankadan getirir.
Beceriler avukatlar ve hukukçular içindir; hukuki danışmanlık yerine geçmez.
Çıktılar taslaktır; kullanılmadan önce dosyayı üstlenen yetkili hukukçu tarafından
incelenmelidir. Hukukçu değilseniz ve kendi işiniz için yardım arıyorsanız bir avukata ya da
baronun adli yardım bürosuna başvurun (SSS).
Kurulum
Claude Code'da iki satır.
# Pazarı bir kez ekle
/plugin marketplace add aydincan/turk-hukuku-ve-claude
# Bu alanı kur
/plugin install bankacilik-hukuku@turk-hukuku-skills