Kamu İhale Hukuku

Sistematik ve başat normlar.

İhale türü ve usulü ihalenin temelidir: açık ihale ve belli istekliler arasında ihale asıl usullerdir (4734 m.18-20); pazarlık usulü (m.21) ve doğrudan temin (m.22) istisnaî/sınırlı hallerde uygulanır. İstisna ve kapsam dışı haller m.3 ve m.2'de; eşik değerler ve parasal limitler m.8 ve m.13'te (her yıl Şubat'ta güncellenen güncel tutarlara bakılır) düzenlenir. Sürecin iskeleti: yaklaşık maliyet (m.9) → ihale ilanı ve dokümanı (m.13, m.24-29) → yeterlik (ekonomik-mali, mesleki-teknik; m.10) → tekliflerin sunulması ve değerlendirilmesi (m.30-37) → aşırı düşük teklif sorgulaması (m.38) → ihale kararı ve onayı → kesinleşen ihale kararının bildirimi (m.41) → sözleşme imzası (m.42-44). İhale dışı bırakma (m.10 son fıkra), yasak fiil ve davranışlar (m.17) ve değerlendirme dışı bırakma sebepleri denetimin kalbidir.

Uyuşmazlık rejimi katmanlıdır ve süreler hak düşürücüdür: önce idareye şikâyet (m.55), ardından Kamu İhale Kurumu'na (KİK) itirazen şikâyet (m.56) zorunlu idari başvuru yoludur; KİK kararına karşı Ankara idare mahkemelerinde iptal davası açılır (2577 sayılı İYUK çerçevesinde). 4735 kapsamındaki yasaklama kararları (4735 m.26, 4734 m.58) ve sözleşmenin feshi (4735 m.20-22) ayrı rejime tabidir; sözleşme uyuşmazlıklarında genel hükümlere ve idari/adli yargı ayrımına dikkat edilir.

Hangi kanunlarla çalışır?

Beceriler bu alanda önce şu mevzuata bakar; madde numaraları hafızadan değil, kurulu ise mevzuat MCP sunucusu üzerinden resmî metinden doğrulanır.

12 beceri, tek omurga.

Her biri aynı yöntemi izler: olay, norm, altlama, gerekçeli sonuç. Aşağıdaki liste her becerinin hangi durumda devreye girdiğini özetler.

• Temel Kavramlar ve İhale Sistematiği. Kamu ihale hukukunun yapısını 4734 ve 4735 ekseninde kavramak, ihale türü-usul-eşik değer ilişkisini kurmak ve hangi alt rejimin uygulanacağını ayırt etmek için ilk başvurulacak harita beceridir.
• İhale Usulleri ve İhale Dokümanı Denetimi. Açık/belli istekliler/pazarlık/doğrudan temin usulünün doğru seçilip seçilmediğini ve idari şartname, teknik şartname, sözleşme tasarısı ile zeyilnamelerin hukuka aykırılığını incelemek gerektiğinde kullanılır.
• Yeterlik ve Teklif Değerlendirme. Bir teklifin değerlendirme dışı bırakılması, ihale dışı bırakma veya yeterlik belgelerinin (iş deneyim, mali yeterlik, geçici teminat) eksikliği tartışıldığında başvurulacak değerlendirme denetimi becerisidir.
• Aşırı Düşük Teklif Sorgulaması. Teklifin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi, açıklama istenmesi veya açıklamanın yetersiz görülerek reddi tartışıldığında kullanılacak özel değerlendirme becerisidir.
• Şikâyet ve İtirazen Şikâyet (KİK Yolu). İhale sürecindeki bir işleme karşı idareye şikâyet ve Kamu İhale Kurumuna itirazen şikâyet başvurusunun süre, şekil ve içerik yönünden hazırlanması gerektiğinde kullanılacak temel usul becerisidir.
• İhalenin İptali ve Sürecin Sonlanması. İhalenin idarece veya KİK kararıyla iptali, bütün tekliflerin reddi ya da ihalenin sonuçlanamaması hallerinin sonuçları ve isteklinin hak arama yolları değerlendirilirken kullanılır.
• İhale Sözleşmesinin Kuruluşu ve Uygulanması (4735). Sözleşme imzası, kesin teminat, iş artışı/eksilişi, fiyat farkı, süre uzatımı, gecikme cezası ve sözleşmenin feshi gibi sözleşme aşaması sorunlarında 4735 sayılı Kanun çerçevesinde kullanılır.
• Yasaklama Kararları ve Yasak Fiiller. İhalelere katılmaktan yasaklama kararı, yasak fiil ve davranışların (m.17) tespiti, yasaklamanın kapsamı, süresi ve iptali tartışıldığında kullanılacak yaptırım becerisidir.
• Süreler ve Hak Düşürücü Takvim. İhale sürecindeki tüm başvuru ve dava sürelerini (şikâyet, itirazen şikâyet, iptal davası, doküman itirazı) doğru hesaplamak ve hak kaybını önlemek için kullanılacak süre yönetimi becerisidir.
• İspat, Delil ve İhale Dosyası. İhale uyuşmazlığında hangi belgenin ne için delil olduğunu, EKAP ve ihale işlem dosyasından hangi kayıtların temin edileceğini ve ispat yükünün kimde olduğunu belirlemek gerektiğinde kullanılır.
• Risk Değerlendirmesi ve Strateji. İstekli ya da idare adına bir ihale uyuşmazlığında başvuru/dava yoluna gitmenin başarı şansını, maliyetini ve alternatif çözümlerini tartmak; strateji ve öncelik belirlemek için kullanılır.
• Müvekkil ve İdare İletişimi. İstekli müvekkile süreci sade anlatmak, idareye/KİK'e yazılacak resmi yazıların tonunu ve içeriğini kurmak veya bilgi/belge talep yazıları hazırlamak gerektiğinde kullanılacak iletişim becerisidir.

Neleri kapsar?

Kaynak hijyeni.

İçtihat asla hafızadan zikredilmez: her karar mahkeme, daire, esas/karar numarası ve tarihle verilir; emin olunmayan künye [doğrulanacak] işaretiyle sunulur. Beceriler karar numarasını hafızadan yazmamak üzere kurgulanmıştır; yine de her künyeyi resmî kaynaktan teyit edin. Kurulu ise içtihat MCP sunucusu kararı resmî bankadan getirir.

Beceriler avukatlar ve hukukçular içindir; hukuki danışmanlık yerine geçmez. Çıktılar taslaktır; kullanılmadan önce dosyayı üstlenen yetkili hukukçu tarafından incelenmelidir. Hukukçu değilseniz ve kendi işiniz için yardım arıyorsanız bir avukata ya da baronun adli yardım bürosuna başvurun (SSS).

Claude Code'da iki satır.

# Pazarı bir kez ekle
/plugin marketplace add aydincan/turk-hukuku-ve-claude

# Bu alanı kur
/plugin install kamu-ihale-hukuku@turk-hukuku-skills

Aynı içerik OpenAI Codex ve Gemini CLI için de yayımlanır. Terminal bilmiyorsan Başlangıç Rehberi adım adım anlatır.

Anayasa, İdare ve Vergi