Gerçek ve tüzel kişiler hukuku: hak ve fiil ehliyeti, kişilik haklarının korunması (m.23-25), ad, yerleşim yeri, dernek ve vakıf; kişilik hakkı ihlali ve manevi tazminat denetim şeması.
Başat mevzuat
Hangi kanunlarla çalışır?
Beceriler bu alanda önce şu mevzuata bakar; madde numaraları hafızadan değil, kurulu ise
mevzuat MCP sunucusu üzerinden resmî metinden doğrulanır.
TMK 4721
Beceriler
10 beceri, tek omurga.
Her biri aynı yöntemi izler: olay, norm, altlama, gerekçeli sonuç. Aşağıdaki liste
her becerinin hangi durumda devreye girdiğini özetler.
Kişiler Hukuku Temel Kavramları ve Sistematiği. Bir uyuşmazlıkta hangi kişi türünün ve hangi ehliyet katmanının söz konusu olduğunu, meselenin gerçek/tüzel kişi ya da koruma/ehliyet eksenine düştüğünü konumlandırmak için kullanılır.
Hak ve Fiil Ehliyeti, Sınırlı Ehliyetsiz İşlemleri. Bir kişinin yaptığı hukuki işlemin ehliyet yönünden geçerli olup olmadığı; küçüğün, kısıtlının veya ayırt etme gücü tartışmalı kişinin işleminin akıbeti sorgulandığında kullanılır.
Kişilik Hakkı İhlali Denetim Şeması (m.24-25). Şeref ve itibara, özel hayata, beden bütünlüğüne, isme ya da resme yönelik bir saldırı iddiasında saldırının hukuka aykırılığını ve uygun talep yolunu belirlemek için kullanılır.
Ad ve Soyadın Korunması ve Değiştirilmesi. Ad üzerindeki hakka tecavüz, adın haksız kullanımı ya da haklı sebeple ad/soyad değiştirme veya nüfus kaydı düzeltme talebi gündeme geldiğinde kullanılır.
Yerleşim Yeri, Hısımlık ve Yetki Sonuçları. Bir kişinin yerleşim yerinin tespiti, dava yetkisinin ve tebligat adresinin belirlenmesi ya da hısımlık derecesi gibi statü sorunları ortaya çıktığında kullanılır.
Kısıtlama (Hacir) ve Vesayet Başvurusu. Bir yetişkinin akıl hastalığı, savurganlık, alkol-uyuşturucu bağımlılığı, kötü yaşam tarzı ya da özgürlüğü bağlayıcı ceza nedeniyle kısıtlanması veya korunması gerektiğinde kullanılır.
Gaiplik ve Ölüm Karinesi. Bir kişi uzun süredir kayıpsa, ölüm tehlikesi içinde kaybolmuşsa ya da kişiliğin/ölümün ispatı sorun olduğunda gaiplik kararı veya nüfusa ölüm kaydı için kullanılır.
Dernekler Hukuku (Kuruluş, Organlar, Sona Erme). Bir derneğin kurulması, tüzük ve organ işlemleri, üyelik uyuşmazlıkları, genel kurul kararlarının iptali ya da sona erme/fesih konuları gündeme geldiğinde kullanılır.
Vakıflar Hukuku (Kuruluş, Tescil, Amaca Tahsis). Yeni (yerleşik) bir vakfın kurulması, vakıf senedinin hazırlanması, tescil/teftiş süreçleri ya da vakfın amacının/mallarının değiştirilmesi sorunları için kullanılır.
Kişilik Hakkı İhlalinde Maddi-Manevi Tazminat Hesabı. Kişilik hakkı ihlali sabit olduğunda istenecek manevi (ve varsa maddi) tazminatın miktarını, ölçütlerini ve talep tekniğini belirlemek için kullanılır.
Konular
Neleri kapsar?
gerçek kişitüzel kişiehliyetkişilik haklarıdernekvakıfad soyadhısımlık
Değişmez kural
Kaynak hijyeni.
İçtihat asla hafızadan zikredilmez: her karar mahkeme, daire, esas/karar numarası ve
tarihle verilir; emin olunmayan künye [doğrulanacak] işaretiyle sunulur.
Sahte karar numarası üretilmez. Kurulu ise içtihat MCP sunucusu kararı
resmî bankadan getirir. Hiçbir beceri hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai sorumluluk
yetkili hukukçudadır.
Kurulum
Claude Code'da iki satır.
# Pazarı bir kez ekle
/plugin marketplace add aydincan/turk-hukuku-ve-claude
# Bu alanı kur
/plugin install kisiler-hukuku@turk-hukuku-skills