Kabahatler hukuku: 5326 sayılı Kanun: idari para cezalarının genel rejimi, kabahat-suç ayrımı, idari yaptırım kararına karşı başvuru (sulh ceza hâkimliği), zamanaşımı ve iptal denetimi.
Başat mevzuat
Hangi kanunlarla çalışır?
Beceriler bu alanda önce şu mevzuata bakar; madde numaraları hafızadan değil, kurulu ise
mevzuat MCP sunucusu üzerinden resmî metinden doğrulanır.
5326
Beceriler
11 beceri, tek omurga.
Her biri aynı yöntemi izler: olay, norm, altlama, gerekçeli sonuç. Aşağıdaki liste
her becerinin hangi durumda devreye girdiğini özetler.
Temel Kavramlar ve Sistematik. Kabahat ile suç ayrımını, idari yaptırım türlerini, kanunilik ve 5326 sayılı Kanunun genel-özel kanun ilişkisini netleştirmek; bir yaptırımın hangi rejime tabi olduğunu en baştan doğru saptamak gerektiğinde kullanılır.
İdari Para Cezası Denetim Şeması. Bir idari para cezası kararının yetki, şekil, unsur ve miktar yönünden hukuka uygunluğunu adım adım denetlemek; cezanın iptali veya kaldırılması için elverişli gerekçeleri çıkarmak gerektiğinde kullanılır.
Sulh Ceza Hâkimliğine Başvuru ve İtiraz. İdari yaptırım kararına karşı sulh ceza hâkimliğine başvuru ve itiraz yolunun usulünü, sürelerini, görev-yetkisini ve karar türlerini yönetmek; başvuru/itiraz dilekçesinin yol haritasını kurmak gerektiğinde kullanılır.
Kabahat-Suç Ayrımı ve İçtima. Aynı fiilin hem kabahat hem suç oluşturduğu, ya da birden çok kabahatin birleştiği durumlarda fikri içtima, zincirleme kabahat ve mükerrer cezalandırma yasağını çözümlemek gerektiğinde kullanılır.
Süreler ve Zamanaşımı. Soruşturma zamanaşımı, yerine getirme zamanaşımı, başvuru ve itiraz süreleri ile peşin ödeme süresini birlikte hesaplamak ve bir takvim çıkarmak gerektiğinde kullanılır; süre kaynaklı hak kayıplarını önler.
İspat, Delil ve Tutanak Denetimi. İdari yaptırıma dayanak tutanak, cihaz/kayıt ve tespitlerin ispat değerini değerlendirmek, ispat yükünü dağıtmak ve çürütücü delil stratejisi kurmak gerektiğinde kullanılır.
Özel Kanun Kabahatleri ve Sektörel Uygulama. Trafik, belediye-zabıta, tütün, çevre, gıda, iş sağlığı gibi özel kanunlardaki kabahatlerde özel hüküm ile 5326 genel hükümleri arasındaki ilişkiyi kurmak ve sektöre özgü usulü uygulamak gerektiğinde kullanılır.
Yargı Yolu ve Görev-Yetki Ayrımı. Bir idari yaptırım kararına karşı adli yargı (sulh ceza hâkimliği) ile idari yargı arasındaki görev ayrımını çözmek, görevsizlik/yetkisizlik ve olumlu-olumsuz görev uyuşmazlığı risklerini yönetmek gerektiğinde kullanılır.
Başvuru ve İtiraz Dilekçesi Taslağı. Sulh ceza hâkimliğine başvuru veya itiraz dilekçesini; taraf-merci bilgisi, talep sonucu, gerekçe ve delil mimarisiyle taslak olarak üretmek gerektiğinde kullanılır.
Tahsilat, Ödeme ve İtiraz Stratejisi. İdari para cezasının kesinleşmesi, 6183 sayılı Kanuna göre tahsili, ödeme emri, peşin ödeme indirimi ve başvuru-ödeme arasındaki tercih stratejisini kurmak gerektiğinde kullanılır.
Risk-Strateji ve Müvekkil İletişimi. Birden çok seçeneğin (başvuru, ödeme, itiraz, bekleme) sonuçlarını tartıp bir risk haritası çıkarmak ve müvekkile sade dille tavsiye iletmek gerektiğinde kullanılır.
Konular
Neleri kapsar?
idari para cezasıkabahatbaşvuru yolusulh ceza hâkimliğizamanaşımıidari yaptırımitiraztekerrür
Değişmez kural
Kaynak hijyeni.
İçtihat asla hafızadan zikredilmez: her karar mahkeme, daire, esas/karar numarası ve
tarihle verilir; emin olunmayan künye [doğrulanacak] işaretiyle sunulur.
Sahte karar numarası üretilmez. Kurulu ise içtihat MCP sunucusu kararı
resmî bankadan getirir. Hiçbir beceri hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai sorumluluk
yetkili hukukçudadır.
Kurulum
Claude Code'da iki satır.
# Pazarı bir kez ekle
/plugin marketplace add aydincan/turk-hukuku-ve-claude
# Bu alanı kur
/plugin install kabahatler-hukuku@turk-hukuku-skills